Personal Finance: Sulit ba ang pagbili mo ng gadgets?

Marahil sa isang taon ay makailang beses na may inilalabas na bersyon ang  iba’t ibang kumpanya ng smartphone o mobile phone, computer, camera at iba pa. Sa ganda nga naman ng mga features o gamit ng mga pinakabagong gizmo ay hindi naman kataka-takang mapabili ka.  Kung may nagsasabi na gastos lamang ito ay iba rin naman ang nagpapalagay na klase ng investment o puhunan ang pagbili ng mahal na gadget.

Bakit hindi investment ang pagbili ng gadget

Masasabing investment ang isang gamit kapag binili ito para mapagkakitaan ngayon o sa pagtagal ng panahon.  Hindi katulad ng ibang ari-arian, maraming uri ng gadget ang mabilis mag-depreciate o bumaba ang  halaga.  Kahit  pa nga ‘di pa nagagamit ang isang smart phone, kapag naglabas na ng bagong model ang isang brand ay pababa na ng pababa ang presyo nito.  Iba na rin ang usapan kung nagamit na ang  telepono, nagasgasan, naipagawa, at kulang na ang mga accessories.

Dagdag na rin dito ang iba pang gastos sa pagpapanatili ng gamit ng mga gadgets. Gaano ba katagal ang buhay ng  baterya nito at ilan beses kang mag-charge? Gaano kalaki ang iyong binabayaran sa prepaid o postpaid plan nito?  Ito bang mga kagamitan na ito ang dahilan kung bakit napapadalas ang iyong online shopping, pagkain sa labas, o pagliban sa trabaho?

Paano makatutulong ang gadget sa iyong pananalapi?

Sa ibang banda, ang pagbili ng gadget ay maikukunsiderang mainam kung unang-una ay pangangailangan na ito at pangalawa ay makatutulong ito sa iyong kabuhayan. Halimbawa na ang negosyo mo ay online selling. Ang isang mahal na smartphone pero maganda ang kalidad, matibay, at gamit na gamit mo ang features ay masasabing asset sa business mo.  

Katunayan sa smartphone pa lang ay kumikita ka na dahil ito ang gamit mo para kunan ng  larawan ang produkto, para makapag-post ng patalastas online, at makipagtransaksyon sa iyong mga kliyente.  

Gayon din sa pagpapalit ng luma at mabagal na computer o laptop. Hindi na praktikal na magtiis sa ganitong gadget kung nagiging abala na sa pagiging produktibo sa iyong negosyo o trabaho.  Baka ito pa ang dahilan sa mas mahabang oras na pagtatrabaho, mataas  na kunsumo ng kuryente, at hindi pagpapasa ng gawain sa takdang oras.

Paano makatitipid sa pagbili ng gadgets?

Sa ibang banda, hindi naman ibig sabihin na mahal ay maganda na at kapag maraming features ay mahusay na ang gadget para sa iyo. Mainam na magsaliksik muna kung ano ang brand at model na may kalidad, matibay, at tugma sa mga hinahanap mo. Katunayan ay  may ilan na bumibili ng digital camera at accessories nito na hindi naman ginagamit madalas.  Dagdag pa rito ay hindi pa pinag-aaralan ang features at tamang paggamit kaya naluluma ang kamera nang hindi napapakinabangan o nasusulit nang husto.

Hindi rin naman nangangahulugan na kapag kailangan mo ng gadget ay kailangan mo ng bago o  iyong sikat na brand. Maaaring bilhin mo ay second-hand pero subok pang maganda ang kalidad nito. Mas mabuti kung personal mong kakilala ang iyong mapagbibilhan, subalit mayroon namang mabibilhan na tindahan online at offline ng pre-loved gizmos.

Kung hindi ka rin sunod sa kung ano ang branded, mainam na mainam na  maghanap ka ng brand na nag-aalok ng kasing-husay na model ng phone pero mura. May ilang pagkakataon din kasi na napapamahal ka, hindi dahil sa magaganda features at itsura kundi sa tatak.

Ang isa pang makatutulong sa pagbili ng murang gadget ay “timing” at “promo.” May ibang  gadget store na may sale sa kanilang gadgets, kund hindi man ay naglalabas ng mga promo. Isa pang karaniwan tip ay hintayin ang paglabas ng bagong modelo dahil gaya nga ng nabanggit sa itaas ay kapag ganoon ay ibinababa ang halaga ng lumang unit.

Personal Finance 101: Tatlong bagay na dapat gawin kapag nasa edad 40 ka na

Ni MJ Gonzales

Ang sabi nila “life begins at 40” pero kung pakiramdam mo ay walang-wala ka ay baka masabi mong “life is miserable at 40” pala. Kung ikaw man ay papunta rito o nasa ganitong edad ay dapat mong alalahanin na nasa punto ka ng iyong buhay na dapat naaayos na ang iyong pananalapi.

Hindi naman kailangang matakot bagkus ay maging inspirado para doblehin ang pagkayod at pagsisipag. Kung iisipin din naman ay masasabing isang pagpapala ang umabot sa 40 taon sa mundo na may malusog na katawan, may makulay na mga karanasan, at malawak na pang-unawa.  

Mayroon kang 20 taon na paghahanda para sa iyong pagreretiro

 Kung mayroon kang pondo para sa iyong retirement ay mainam na analisahin mo kung sasapat ba ito at kung paano mo pa mapapalago. Alam mo ba ang 20/20 retirement rule?  Tandaan na may 20  taon ka pa para ipunin ito kung balak mong magretiro sa edad na 60. Kung sa tingin mo ay kakayanin mo pang  magtrabaho hanggang 65 o 70, gaano naman kaya kalusog pa ang iyong pangangatawan?

Kung nais mong maging maginhawa ang iyong buhay nang higit sa 20 taon matapos kang magretiro, dapat din ay sasapat sa 20 o higit pang taon ang iyong maiipon na pondo.  Hindi mo rin naman siguro gusto na para lamang sa gamot at pagkain ang iyong mga ipon, ‘di ba? Maaaring gusto mo rin bumisita sa iba’t ibang lugar o gawin ang mga hilig mo na hindi mo pa nagawa noong bata ka pa.

Nasa edad ka na sagana sa lakas, kasanayan, at karanasan

 Sa Pilipinas ang laking isyu ang edad lalo na kung nasa 30 o 40 na.  Subalit kung iisipin ay ito ang magandang edad dahil sa mas matibay na kasanayan at karanasan ng tao sa kani-kanilang larangan. 

Ayon sa Organization for Economic Cooperation and Development (OECD), ang maituturing na nasa kanilang “prime working lives” ay iyong nasa edad 25-54 taon.  Sa tala ng OECD, ang employment rate sa age group na ito noong huling bahagi ng 2016 ay mataas sa Italy (68.9 percent), USA (78.2 percent), France (79.6 percent), Canada (81.5 percent), United Kingdom (83.1 percent), Japan (83.7 percent), at Germany (84.2 percent).

Marahil dahil na rin sa mas may kumpiyansa na sa sarili kaya maraming matatagumpay na tao ngayon ang naglakas-loob sa kanilang karera pag-abot ng 40. Isang halimbawa na rito si Stan Lee na lumikha ng istorya ng “Fantastic Four,” “Spiderman,” at “Iron Man.”  Nagsimula lamang niyang gawin ang kanyang mga komiks noong siya ay nasa 39 na.  Si Vera Wang naman, na isang journalist noon at ngayon ay sikat na fashion designer, ay sinimulan ang kanyang karera sa fashion industry noong siya ay nasa 40-taong-gulang na.

Samantala, hindi mo rin dapat kaligtaan na alagaan ang iyong kalusugan at protektahan ang iyong ipon. Magagawa mo ang huli kung mayroon kang emergency fund, health insurance, at health maintenance organization (HMO).

Alam mo na kung alin ang tama para sa iyo

 Kapag bata ka pa, pwedeng may takot o lakas ka ng loob na subukan ang mga bagay-bagay.  Madalas ay kinukunsidera mong oportunidad ang mga alok na hindi mo naman pala talaga gusto at walang saysay.

Kapag nasa 40 ka na, ang desisyon mo ay nakabase na sa tingin mong tama at tugma sa iyo. Ito ay dahil mas kilala mo na ang iyong sarili, ang iyong prayoridad sa buhay, at layunin sa hinaharap.  Alam mo na rin ang ibig mong sabihin kung bakit dapat tanggihan o tanggapin ang isang bagay.