Limang posibleng epekto ng pagkapanalo ni Donald Trump sa Pinas, Japan

Tinutukan ng buong mundo ang US Presidential election nitong Nobyembre kung saan nanalo ang Republican candidate na si Donald Trump. Bilang isa sa makapangyarihang bansa ang Estados Unidos, ang kanyang desisyon at foreign policy ay makakaapekto sa pandaigdigang ekonomiya kabilang na ang Pilipinas at Japan.

Kung ibabase sa mga ipinangakong plataporma ni President-elect Trump noong kampanyahan ay mas tututukan nito ang domestic issues sa US. Subalit, hihigpitan umano niya ang trading at outsourcing.  Ano nga ba ang posibleng maging bunga ng mga ito ng iba pa n’yang sinabi noon?

Pangamba na maparalisa ang BPO industry. Isa sa matatag na sandigan ng ekonomiya ng Pilipinas ay ang pagkakaroon ng business process outsourcing (BPO) companies. Pero sa pag-upo ni Trump, sinasabing layunin nito na masiguro na mabigyan ng trabaho ang mga US citizens. Kaya imbes na sa ibang panig ng mundo ay hihikayatin n’ya umano na sa US ang konsentrasyon ng mga kumpanyang Kano.  Ngayong taon, tinatayang may $25.5 bilyon ang kinita mula sa mga BPO companies sa bansa base sa FT Confidential Research.

Paghihigpit sa mga migrante sa US. Matatandaan na minsang binanggit ng US President-elect sa kanyang talumpati noon na ang Pilipinas ay isang “terrorist nation.” Dapat daw ay binabantayan na huwag papasukin ang mga taong mula rito sa US. Kung mangyayari ang pagbabawal o paghihigpit ng mga Pilipino sa US ay makakaapekto ito nang malaki. Ang mga perang padala gaya ng dolyar ay isa mahalagang salik kung bakit nasasalba ang eknonomiya ng Pilipinas. Sa pinakahuling tala ay may apat na milyong Pinoy na migrante sa US.   

Pagkakaroon ng krisis sa merkado ng Asya. Ayon sa panayam kay American Chamber of Commerce Senior Adviser John D. Forbes ng Business Mirror, posibleng magbunga ng “recession” sa Asya kung gagawin ni Trump ang 35 porsyentong planong taripa nito sa importasyon mula sa China patungong US.  Kapag pumalag pa rito ang China ay posibleng makaapekto ito sa paglago ng merkado sa Asya. Matatandaan din na tutol si Trump sa Trans-Pacific Partnership (TPP) na isang kasunduang pangkalakalan ng may 12 bansa na ilan sa miyembro ay Japan, Brunei, Vietnam, Malaysia, at Singapore. Sa ngayon ang TPP ay hindi pa nararatipikahan sa US.

Mas maayos na relasyon sa Pilipinas at US.  Binati ni Pangulong Rodrigo Duterte si Trump ng manalo ito. Isang senyales na pabor dito ang Pangulo at posibleng maging banayad ang kanilang koneksyon. Kung matatandaan ay umalma si Duterte sa komento ni US President Barack Obama sa ‘di umano’y extra judicial killing na may kinalaman sa kampanya n’ya laban sa droga.    

Nanganganib na alyansang US at Japan?  Nagpahayag din si Trump noon na kung gusto ng kaalyadong bansa ng US, gaya ng Japan, na mabigyan ng proteksyon ay kailangang humati sila sa gastos o magbayad.  Sa ulat ng New York Times ay makikipagpulong si Japanese Prime Minister Shinzo Abe kay Trump. Kasama umano sa agenda nito ay mahilot si Trump tungkol sa ideya nito sa TPP at security.   

Samantala, makabubuti rin naman umano ang balak ni Trump na pagtuunan muna ang lagay ng US. Maaaring kapag nagawa n’ya ito sa pamamagitan ng kanyang programa ay sumigla ulit ang ekonomiya ng makapangyarihang bansa at makakaimpluwensya ito ng maganda sa pandaigdigang merkado. 

“…As of now, the stock market responded negatively, but as promised, he wants to ‘Make America Great Again.’  We don’t know how that will be done, but if he can, a strong US economy is good for the world,” saad ni George T. Barcelon, Pangulo ng Philippine Chamber of Commerce and Industry (PCCI) sa panayam ng Business Mirror.

Experience best coffee in great coffee cities

Ni Jovelyn Javier

Madalas isipin ng karamihan na ang Estados Unidos ang may pinakamalaking bilang ng coffee drinkers. Pangunahing dahilan na ang mga pinakamalalaking coffee chains sa buong mundo ay nagmula rito -- Starbucks, Dunkin Donuts, Coffee Bean and Tea Leaf, Gloria Jean’s Coffees, Coffee Beanery, Peet’s Coffee and Tea, at Tully’s Coffee.

Sa kabila nito, ayon sa talaan ng Quartz gamit ang impormasyon sa Euromonitor, ang Netherlands ang nanguna sa listahan na may 2.414 cups per day. Sinundan ito ng Finland (1.848), Sweden (1.357), Denmark (1.237) at Germany (1,231) sa top 5. Kabilang naman sa top 10 ang Slovakia, Serbia, Czech Republic, Poland at Norway. Nasa ika-16 na puwesto ang USA (0.931) at nasa ika-25 puwesto naman ang Pilipinas (0.608).

Ngunit saan-saan nga ba matatagpuan ang mga tinatawag na “great coffee cities?” Ayon sa CNN, kabilang dito ang London, UK;  Melbourne, Australia; Reykjavik, Iceland; Rome, Italy; Singapore; Seattle, USA; Vienna, Austria; at Wellington, New Zealand.

Binuksan sa London ang kauna-unahang espresso-focused coffee shops gaya ng Flat White Café at Kaffeine 10 taon na ang nakalipas, at mula rito ay patuloy ang paglago ng maraming espresso cafes sa siyudad. Itinayo ang Flat White Café noong Setyembre 2005 para dalhin sa London ang natatangi at pinong “artisan style” coffee na paborito sa Australia at New Zealand. Samantalang binuksan naman ang Kaffeine sa publiko nang Agosto 2009 at isa na ngayon sa nangungunang cafes sa UK.

Inirerekomenda sa London ang flat white coffee o cappuccino. Maliban sa Kaffeine at Flat White Café, nariyan din ang Allpress, Climpson & Sons at Caravan sa mga nangungunang cafes na nasa East London.

Nagdadaos naman sa Melbourne ng taunang coffee expo. Ganito kahalaga sa kanila ang kape. Ilan lang sa mga paborito rito ang white lattes, cappuccinos, flat whites, piccolo lattes na mas konti ang gatas. Para sa mga coffee lovers, magandang puntahan ang Axil Coffeehouse Roasters sa Hawthorn at Dead Man Espresso.

Kilala sa Iceland ang drip coffee ngunit madalas sila ay pumupunta sa cafes para sa espresso drinks. Ang Kaffitar ang pinakamalaking coffee chain sa siyudad, paborito rin ng marami ang Kaffismidja at Stofan.

Bahagi na ng kulturang Italian ang kape, kaya’t ang Rome ang tinaguriang “home to best coffee” sa Italy. Paborito rito ang espresso, at ilan lang ang Rosati sa Piazza del Popolo, Sant’ Eustachi, Giolitti sa mga paboritong cafes ng mga taga-Italy.

Paborito naman ng Singaporeans ang latte, mocha at cappuccino. Ayon sa isang eksperto, nito lamang ginagamit ang modernong teknolohiya sa paggawa ng espresso. Kabilang ang Strangers’ Reunion sa Chinatown, Dutch Colony sa Pasar Bella marketplace, Bukit Timah at Chye Seng Huat Hardware sa Little India ang mga inirerekomendang coffee places sa Singapore.

Matitikman naman ang pinakamasasarap na kape sa Seattle, USA sa Victrola Coffee Roasters na nasa Capitol Hill, Empire Espresso sa Columbia City at Seattle Coffee Works. Paboritong kape rito ang espresso, cappuccino o single-origin pour.

Ihinirang naman na “Intangible Heritage” ng UNESCO nang 2011 ang mga coffee houses sa Vienna, simbolo kung gaano kahalaga ang kape sa kulturang Viennese. Mula nang maging host ang siyudad ng World Barista Championships 2012, nagsimulang magbukas ang mga bago at independent-style na cafes na gumagamit ng mas makabagong teknolohiya sa paggawa ng kape. Pinupuntahan ng marami ang Caffe Couture, Essenti, Coffee Pirates at Demel sa espresso, cappuccino at new style coffee.

Pinakamagagandang coffee shops naman sa Wellington ang Flight Coffee Hangar, Memphis Belle at Lamason Brew Bar. Paborito naman ng mga taga-New Zealand ang flat white coffee.