Tatlong taon matapos ang 3/11

Cesar V. Santoyo

Tatlong taon makalipas na yugyugin ang lupa at umapaw ang tsunami ay nagbago ang kapaligiran ng mga lungsod sa baybaying dagat ng rehiyon ng Tohoku. Kasama rin sa binago ng kalamidad ng 3.11 ay ang buhay ng ating  mga kababayan. Mayroong mula sa mas mabuti tungo sa hindi masyado at mga nagpanibagong takbo ng trabaho at pananaw sa buhay.

Pagkaraan na maka-alpas para hindi malamon ng tsunami at sa pakiramdam na siya ay binigyan ng pangalawang buhay, nakita ni Marivel Gunji ng Kesennuma, Miyagi-ken na dapat masuklian ang pagkakaroon niya ng pangalawang buhay. Ang masayang paninilbihan sa mga matatanda bilang caregiver na sa ngayon ay nasa dalawang taon na sa serbisyo ang kanyang nakitang paraan ng pasasalamat sa kanyang pagkakaligtas mula sa imbi ng kamatayan sa tsunami at sa bagong buhay.

Sa Iwaki-shi, Fukushima-ken naman ay lumangoy rin para makaligtas sa tsunami ang buong pamilya ni Jocelyn Abe kasama ang biyenan na babae at anak na nagsimula rin ng panibagong pamumuhay. Dahilan sa pangangailangan na mag-aral ng English ang mga bata sa komunidad at sa madalas na pakiusap ng mga kapit-bahay ay ginampanan ni Jocelyn ang pagiging English teacher na sa ngayon siya ay naging popular na guro na.

Sa paghagupit ng bagyong Yolanda o Haiyan sa Pilipinas ay nadama ng marami sa mga biktima ng trahedya ng 3/11 ang kakaibang pakiramdam. Ito ay nang sila ay magsagawa ng “bokin” o pangangalap ng tulong pinansyal sa mga lansangan ng Tohoku para matulungan ang mga biktima ni Yolanda. Nararamdaman nila ang hirap ng mga nagsitulong sa kanila noong sila naman ang nasa gipit na kalagayan. Naging patag ang mga puso ng marami sa mga nag-bokin na kahit papaano ay nasuklian nila ang mga nagsitulong sa kanila noong sila ang nasa panahon ng daluyong.

Balik na sa normal ang kalagayan ng ating mga kababayan sa Tohoku at balik rin sa dating gawi bago ang trahedya ng 3/11. Mula sa panahon ng pangangailangan na magkatulungan ang bawat isa dahil sa trahedyang 3/11 ay balik na sa normal ang ating mga kababayan sa nakagawian na walang pakialam sa pagtulong sa kapwa at ang mga nakakamatay sa stress na siraan at tsismisan. Kaya marahil ay hindi pa tumitigil ang pagpapaalala ng lupa sa kanyang tuwinang paglindol para gisingin pa rin ang lahat na magbago tungo sa magandang pakikipagtulungan sa kapwa at sa mas magandang pananaw sa buhay.

Hindi pa rin ligtas ang bansa sa mga sakuna. Naglabas ng babala ang pamahalaan ng Japan kamakailan lamang at nagpahayag ng malakihang plano ng evacuation sa posibleng pagsabog muli ng Mt. Fuji na isang bulkan na ilang daang taon nang hindi aktibo. Ayon sa mga siyentipiko ay maaaring nagiging aktibong bulkan na ang Mt. Fuji na may kaugnayan sa malalakas na paglindol.

Kailangang ilikas ang mga mamayan sa Shizouka, Yamanashi at Kanagawa kung sakaling ang mga lava ng bulkan ay aagos papunta sa mababang lugar. Aabot hanggang Tokyo at Chiba ang ibubugang abo at ititigil pansamantala ang lahat ng mga gawain sa malaking lupain ng Japan bilang babala ng mga siyentipiko at mga opisyal ng pamahalaan ng bansa.

Noong nakaraang taon naman at magpasahanggang ngayon ay ang mga babala ng malaking paglindol na maaaring lumpuhin ang buong Metropolitan Tokyo. Ang babala ay nakabatay rin sa naging karanasan sa malaking lindol sa Tokyo sa mga unang dekada ng 1900. Walang tigil ang mga pahayagan, radyo, telebisyon at mga sibikong organisasyon sa palagian na maging handa sa mga inaasahan na darating na mga sakuna.

“Man-made disaster” sa ating kabuhayan din na maituturing ang darating na pagpapataw ng 8% consumption tax sa lahat ng serbisyo at bilihin simula sa Abril, 2014. Halimbawa ang ¥1000 na bayad para sa 10 minuto na pagupit ng buhok na sa kasalukuyan ay magiging ¥1080 o ¥80 na patong sa bawat isang libong yen sa lahat na bayarin. Tataas rin ang bayad sa telepono, kuryente, tubig,  at iba pa. Lahat ng gastusin ng buong pamilya ay tataas subalit walang pagtaas sa suweldo. Ang mas mahirap pa ang karamihan sa ating mga kababayan ay walang pirmihan na trabaho.

Kailangan na maging maingat at handa sina Maria at ang iilan na mga Juan ng sambayanang Pilipinas na nakatira sa Japan. Imbes sa nakagawian na mga pintasan, siraan at tsismisan ay nararapat na ilagay sa isip at sa salita na kailangan nating maging handa sa mga nakaambang matitinding dagok ng kalikasan.

Hindi biro ang mga ginagawang pagbabala ng pamahalaan at mga grupong sibiko sa pagbibigay ng disaster preparedness para makapaghanda sa mas malalaking disaster na hindi dapat ipagsawalang bahala. Sa loob ng bawat babala ay may mga kinakailangan na impormasyon na dapat alamin at pag-aralan ng bawat mamamayan kasama ang mga dayuhang migrante.

Subalit ang karamihan sa ating mga kababayan ay parang ayaw makilahok at ang mga organisasyon sa komunidad naman ay mas inaatupag pa ang mga pasikatan na aktibidad, mga entertainment ng artista at iba pa. Gumagawa ng sariling mundo ang marami sa ating mga kababayan at sa kabila nito, ang kawalan ng kooperasyon sa panawagan na makiisa sa paghahanda sa disaster ay parang nasa disaster na rin mismo ang komunidad sa sinasapit na bigat ng stress sa hindi magandang pakikitungo sa iba ng ilan sa ating kapwa kababayan.

Sa paggunita sa ika-tatlong taon ng trahedyang 3/11 ay taimtim nating ipagdasal ang mga kaluluwa ng mga nasawi at buhayin ang loob ng mga nakaligtas. May mga babala sa pagdating ng mas matinding sakuna at ang paghahanda natin bilang mga dayuhang migrante ay mariin na ipinapanawagan. Alalahanin natin ang nangyari pagkatapos ng 3/11 na sana ay pagkuhanan ng aral-karanasan at mula rito ay ihanda ang sarili na makiisa at makipagtulungan sa lahat ng mga panawagan at pagsasanay sa mga disaster na maaaring darating at maging sa pangkabuhayan na pakikipagtulungan.

David Beckham, binisita ang mga bata sa Tacloban

Si David Beckham kasama ang mga bata sa Tacloban. (Kuha mula sa UNICEF).

Dumating sa Pilipinas kamakailan ang sikat na football icon na si David Beckham upang makasama ang mga bata na nakaligtas sa pananalanta ng bagyong “Yolanda” sa Central Visayas Nobyembre noong nakaraang taon.

Ang pagbisita ng 38-taong-gulang na si Beckham ay bahagi ng kanyang pagiging goodwill ambassador ng United Nations Children's Fund (UNICEF) kung saan isa siya sa mga unang umapela upang matulungan ang mga bata sa Tacloban na nabiktima ng bansa.

Ayon sa talaan ng UNICEF, tinatayang nasa 1.7 milyong bata ang nawalan ng matutuluyang bahay at napilitang tumigil sa pag-aaral dahil sa labis na danyos sa mga paaralan ng mga ito.

Binisita ng pamosong manlalaro na nagretiro noong nakaraang taon matapos ang dalawang dekadang paglalaro ng football, ang ilang evacuation at health centers at ilang pamilya na nawalan ng tirahan.

Pumunta rin si Beckham sa Santo Niño School sa Tanauan, Leyte at naging bahagi sa klase ng mga bata, namigay ng mga libro, tumulong sa pagpipinta sa wall mural ng paaralan at nakipaglaro ng football sa mga ito.

“As a father, it was deeply moving to meet children as young as two who were left with nothing but the clothes they were wearing when sea and storm water swept through their villages during the typhoon,” pahayag ni Beckham na may apat na anak na sina Brooklyn, Romeo, Cruz at Harper.

“Some children I spoke to had lost parents or brothers and sisters in incredibly frightening circumstances. It was devastating to hear about.”

Bilang UNICEF Goodwill Ambassador, ikinatuwa nito ang mga tulong na nagawa organisasyon sa mga bata sa Leyte katulad ng pagbibigay ng relief aid at paggawa ng pansamantalaang silid-aralan upang hindi matigil sa pag-aaral ang mga bata. Sa ngayon, mayroon nasa 420,000 bata na ang nakakapag-aral sa makeshift at tent schools na ginawa ng UNICEF at nabigyan din ang mga ito ng educational materials.

Nanawagan si Beckham na sana’y patuloy ang pagbibigay ng donasyon ng publiko partikular na sa UNICEF upang patuloy na matulungan ang mga batang nabiktima ng isa sa pinakamalakas na bagyo sa kasaysayan ng buong mundo na kumitil ng mahigit sa 6,000 katao sa Visayas region.

“Here in the Philippines I have seen how public donations can have an incredible effect on children's lives in an emergency.

“Right now, millions of children in other parts of the world are in urgent need - whether it's as a result of the Syria crisis or the conflict in South Sudan."

“Even though some of these crises don’t make the headlines, we should not forget these children in desperate circumstances and I urge the public to do all they can, as they have done incredibly in the past, to help organizations like UNICEF go the extra mile for these kids every day,” dagdag pa ni Beckham na naglaro para sa Manchester United, Preston North End, Real Madrid, Milan, Los Angeles Galaxy, Paris Saint-Germain, at England national team.

Pilipinas sa buong mundo: ‘Maraming salamat!’

Ni Florenda Corpuz

TOKYO, Japan – Patuloy ang pagpapaabot ng Pilipinas ng taos-pusong pasasalamat sa international community dahil sa tulong na kanilang ipinaabot sa mga biktima ng bagyong Yolanda na kumitil sa buhay ng humigit kumulang sa 6,000 katao at nagdulot ng higit sa 30 bilyong pisong pinsala sa mga ari-arian.

 

Kuha ni Din Eugenio

Inilunsad ng Department of Tourism noong Pebrero 8, 4:40 a.m, eksaktong tatlong buwan matapos manalasa ang bagyong Yolanda, ang #PHthankyou global campaign sa mga social networking sites, print ads at billboards sa iba’t ibang panig ng mundo.

Sa Japan, makikita ang mensahe ng pasasalamat na nakasulat sa dalawang tarp banners sa wikang Hapon sa gusali ng Q Front na nakatayo sa harap lamang ng Shibuya Crossing sa Tokyo.

“Japan was one of the first countries to provide humanitarian relief assistance, and remains committed in our rehabilitation efforts. We were touched by the expressions of sympathy we received from so many Japanese people, many of whom said that they wished to return the kindness the Philippines showed to Japan after the Great East Japan Earthquake,” pahayag ni Ambassador Manuel M. Lopez.

“We Filipinos wish to reiterate our thanks to the people of Japan, for their humanity and compassion, and for being our true friends in good times and bad,” ani Lopez.

Isa ang Shibuya Crossing sa mga iconic na lugar sa Tokyo. Ito ay isang four-way intersection na popular spot ng mga photo at movie shoots. Libu-libong pedestrians ang tumatawid dito dahilan upang ito ay maging isa sa pinaka-abalang pedestrian crossings sa buong mundo. Nagpatingkad pa sa lugar ang mga maiingay, makukulay at naglalakihang advertising screens ng iba’t ibang produkto.

“The choice of Shibuya Crossing as the site for the ‘#PHthankyou’ tarps was because of its ideal location. This crossing has one of the highest pedestrian traffic in Tokyo,” saad ni Tourism Officer and Attaché Valentino L. Cabansag.

“This is one way in which the Filipinos can express in one voice the deep gratitude that they feel because of the overwhelming support received from the international community,” dagdag pa ni Cabansag.

Bukod sa Shibuya Crossing, masisilayan din ang mensahe ng pasasalamat ng Pilipinas sa iba pang lugar sa mundo tulad ng Times Square, New York, U.S.; Piccadilly Circus, London, U.K.; Potsdamer Platz cor. Leipziger Platz, Berlin, Germany; Lafayette Mogador, Paris, France; ION Orchard, Singapore; Yonge-Dundas Square, Toronto, Canada; Darlinghurst, Sydney, Australia; at Paiknam Building, Jung-gu, Seoul, Korea.

Inanyayahan naman ng DOT Tokyo ang mga Pilipino sa Japan na magtungo sa Shibuya Crossing upang saksihan ang mensahe ng pasasalamat ng Pilipinas, makunan ito ng litrato at mai-post sa mga social networking sites tulad ng Facebook, Twitter at Instagram gamit ang hashtag na #PHthankyou.

           

Matatandaang nagpahatid ng pakikiramay at ng tulong ang Japan na aabot sa $52.1 milyong dolyar na financial aid at medical assistance para sa mga biktima ng bagyong Yolanda sa Visayas region. Ipinadala rin sa Pilipinas ang pinakamalaking international relief mission ng Japan gamit ang Self-Defense Forces (SDF) ng bansa upang tumulong sa medical support at transportation operations. 

Arigato Nippon!

Ni Rey Ian Corpuz

Noong sinalanta ang Visayas region ng bagyong “Yolanda,” lahat ng aking mga kasamahan sa trabaho ay nag-alala. Kumusta raw ang aking mga magulang at kamag-anak? Okay lang ba raw sila? Ang sagot ko naman ay “Okay lang po. Hindi po binagyo ang lugar namin.” Lahat sila ay nag-alala. Lahat ay nahabag sa pinsala na dulot ng bagyo.

Ayon sa mga eksperto ay ito na ang isa sa pinakamalakas na bagyo na tumama sa kasalukuyang panahon. Kaawa-awa ang mga biktima lalung-lalo na ang mga bata na walang kamalay-malay. Mahigit isang linggo akong nagbabasa ng mga balita sa Internet. Naiyak ako sa mga istorya ng mga batang pumanaw dahil sa bagyo. Marahil ay isa na akong tatay kaya hindi ko lubos maisip ang ganoong sitwasyon.

Malaki ang utang na loob ng mga mamamayang Pilipino, unang-una sa CNN, dahil kung hindi sa kanila ay hindi tutugon ang buong mundo. Pagkatapos ng ilang araw na pananalasa ni Yolanda ay nag-ulat kaagad ang kilalang mamamahayag na si Anderson Cooper mula sa Tacloban, Leyte. Kalunus-lunos ang kanyang naging pagsasalarawan sa kanyang nakita at naranasan. Patay na mga katawan kung saan-saan, mga basa, uhaw at gutom na mga tao, mga sugatan at nag-aagaw buhay na mga nakaligtas sa hagupit ni Yolanda -- naging punto sa kanyang pagbabalita ang kawalan mismo ng gobyerno sa lugar at kawalan ng kaayusan.

Naging laganap din umano ang pagnanakaw sa mga tirahan at tindahan. Kung iyong iisipin ay nakakahiya pero nasasabi natin iyon dahil hindi tayo ang nandoon. Ang ugali ng mga Hapon at Pilipino ay iba. Ang kultura ng “jiman” o “pride” at “gaman” o “pagtitiis” ay kakaiba sa bansang Hapon. Ang mga tao ay hindi kailangang magnakaw para maitawid ang sikmura dahil sa “pride.”

           

Sa aking pakikipag-usap sa isang kasamahan hinggil sa nakawan, wala akong ibang nasabi kundi “shikata ga nai” o wala na tayong magagawa. Ito ay dahil sa kabagalan ng aksiyon ng ating pamahalaan: ang lokal na pamahalaan ay nilumpo ng bagyo habang ang Malacañang naman sa kabilang dako ay tila parang natulala at hindi alam kung papano sisimulan ang relief operations.

Aminin na natin na maraming isla sa atin. Kalat-kalat ang mga isla kaya pahirapan ang pagbibigay ng ayuda. Gayon pa man tayo ay dapat magpasalamat sa kabaitan na pinakita ng buong mundo tulad ng Estados Unidos sa pagbibigay ng teknikal na tulong gaya ng pag-airdrop ng mga pagkain at inumin sa mga liblib na barangay at isla. Ang bansang Japan din ay nagpadala ng mga doktor, nars at mga inhinyero upang tulungan ang mga nasalanta.

Ang Embahada ng Pilipinas sa Tokyo ay dinadagsa ng mga donasyong pera, damit, gamot, tubig, mga kagamitang teknikal at iba’t iba pa mula sa lahat ng sektor ng lipunan. Mapa-bata, matanda, mga organisasyong pulitikal, mga pribadong mamamayan, paaralan at mga korporasyon tulad ng mga malls, convenience stores at marami pang iba ang tumulong. Kahit isa-isahin natin sila para ipaabot ang pasasalamat ay hindi natin sila mabibilang.

Sa aking tinuturuang paaralan, ang student council ay naglunsad ng donasyon tuwing umaga sa loob ng isang linggo. Ang mga estudyante ko naman ay nagpakita ng simpatiya at pag-aalala sa akin at sa ating bansa. Tuwang-tuwa ako na kahit walang guro na nag-udyok sa kanila ay nagmalasakit sila sa kanilang makakaya upang mag-ambag-ambagan. Sa kaunting halaga na nalikom ay tiyak na malayo ang mararating ng kanilang ibinigay na pera.

Hanggang ngayon tuloy pa rin ang tulong ng iba’t ibang bansa. Nais ko silang pasalamatan. Sana po ay hindi kayo magsawa sa pagtulong kahit na hindi lingid sa ating kaalaman ang bulok na sistema ng gobyerno sa Pilipinas. Sana ang mga kurakot na opisyal ng gobyerno na lang ang binaha para mawala na ang katiwalian sa ating gobyerno.

At dahil papasok na ang bagong taon, sana nawa’y maging New Year’s resolution ng mga nasa pamahalaan ang pagpapatupad ng mas magandang sistema. Nawa’y matigil na ang kurapsyon. At sa mga botante, pakiusap lang, iboto ninyo po ang mga karapat-dapat. Hindi po sapat ang iilang lata ng sardinas at noodles para ihalal ninyo sila. At sa mga pulitikong ginagamit ang trahedya upang sumikat, sana po itigil na ninyo iyan. Kung magbibigay ng tulong ay huwag na ninyong ilagay ang inyong pangalan o larawan.

Sa mga nagbuwis ng buhay dahil sa pagtulong sa Pilipinas, maraming salamat. Sana po ay maging aral na ito sa ating mga Pilipino. Dapat kayanin na nating tumayo sa ating sariling paa at hindi na dapat aasa pa sa ibang bansa. Dapat din na bantayan natin ang mga perang ibinigay at ibibigay ng ibang bansa. Lahat tayo ay dapat magmatiyag at magmasid. Punahin dapat lahat ng ginagawa ng mga pulitiko upang hindi tayo malusutan. Sana po ay manumbalik na sa normal ang lahat sa lalong madaling panahon. Amen.

‘Photo walk for a cause’ isinagawa ng Pinoy photogs sa Japan

Ni Florenda Corpuz

Nagsama-sama ang mga Pilipino at dayuhang litratista mula sa iba’t ibang panig ng Japan para sa isang photo walk for a cause na tinawag nilang “One Shoot, One Meal” na isinagawa sa Ueno Park kamakailan.

Pinangunahan ng Global Pikons Japan, isang grupo ng mga amateur at professional photographers ang charity event na may layong tulungan ang mga napinsala ng lindol sa Bohol at bagyong Yolanda sa Leyte at iba pang lugar sa Kabisayaan. 

Dinaluhan ng mahigit sa 100 photo enthusiasts mula sa Pilipinas, Indonesia, Myanmar, Malaysia, Germany, Amerika, Brazil at Japan na naka-base sa bansa ang photo walk na nagsimula sa Ueno Park patungo sa Sensoji Temple sa Asakusa. Inilaan naman ng ilang hair at makeup artists at modelo ang kanilang serbisyo nang libre.

Nakalikom ang grupo ng halagang ¥364,500 kung saan kanilang ipinadala sa isang grupo sa Pilipinas na nakatalagang mamahala sa donasyon na ibibili naman ng mga gamot at relief goods para sa distribusyon ngayong Pasko.

Ang Global Pikons Japan ay binuo noong 2012 sa pangunguna ni Randy Yonaha ng Ibaraki-ken. Sa kasalukuyan, ito ay may mahigit sa 250 miyembro. Bahagi ito ng mas malaking Global Pikons, isang organisasyon ng mga litratista na may 6,878 na miyembro sa buong mundo.